DFAT: Việt Tân là tổ chức vận động hợp pháp tại Úc, không nằm trong danh sách tổ chức khủng bố của Úc
Thủ tướng Úc lên tiếng về việc nhà hoạt động Úc gốc Việt bị bắt giam ở Việt Nam và lối tiếp cận của Úc
Thủ tướng Úc Anthony Albanese trong trả lời các phóng viên ở Adelaide, Nam Úc cho biết đã liên lạc với gia đình ông Trần Hiệp và đang cung cấp hỗ trợ lãnh sự, theo tin từ đài ABC của Úc hôm 28/9.
Điều này cho thấy cách dán nhãn, vu khống và dàn dựng của nhà cầm quyền Việt Nam đối với thành viên Việt Tân không mấy tác dụng, nó cũng phản ánh lối tiếp cận lâu nay của chính phủ Úc đối với tổ chức Việt Tân.
Mới nhất ngày 19/2/2025, trong Báo cáo Thông tin Quốc gia (Country Information Report) của Bộ Ngoại giao và Thương mại Úc (DFAT), ghi nhận Việt Tân hoạt động hợp pháp tại Australia và không nằm trong danh sách tổ chức khủng bố của Australia.
Xin trích nguyên văn lời của báo cáo: “The Viet Tan operates lawfully in Australia as an advocacy group. The Viet Tan is not listed as a terrorist organisation in Australia.” (tạm dịch: “Việt Tân hoạt động hợp pháp tại Úc với tư cách là một tổ chức vận động. Việt Tân không có tên trong danh sách tổ chức khủng bố tại Úc.”)
Bộ Ngoại Giao Úc (DFAT) đánh giá chính phủ Việt Nam rất nhạy cảm với các tổ chức bất đồng chính kiến của cộng đồng hải ngoại, trong đó có Việt Tân. Báo cáo nói chính quyền cộng sản Việt Nam coi Việt Tân là mối đe dọa đối với tính chính danh và sự cai trị của mình.
Trong báo cáo chính thức năm 2025, DFAT còn ghi nhận Việt Nam đã nhắm tới những người bất đồng chính kiến ngoài biên giới, đề cập các trường hợp nổi bật ở Thái Lan và Đức, cũng như việc theo dõi những người bất đồng chính kiến ở nước ngoài và gia đình họ tại Việt Nam.
Năm 2021, Joint Standing Committee on Foreign Affairs, Defence and Trade (Ủy ban Thường trực Hỗn hợp về Đối ngoại, Quốc phòng và Thương mại) của Quốc hội Úc tổ chức phiên điều trần công khai về sự can thiệp của nước ngoài đã mời đại diện của Việt Tân. Bác sĩ Nguyễn Đỗ Thanh Phong, đại diện Việt Tân, trình bày trước Quốc hội về việc Chính phủ Việt Nam đàn áp các nhà bảo vệ nhân quyền và những rủi ro đối với người Úc gốc Việt. Báo cáo của Ủy ban sau đó ghi lại các bằng chứng này trong phần riêng mang tên “Vietnamese Australians” (người Úc gốc Việt)
Trong cuộc điều tra của Ủy ban Thường trực Hỗn hợp vềcác Cơ chế Nhân quyền và khu vực Châu Á – Thái Bình Dương, Việt Tân đã xuất hiện tại phiên điều trần công khai với các ông:
– Đỗ Hoàng Điềm – Chủ tịch đảng;
– BS Nguyễn Đỗ Thanh Phong – Ủy viên Trung ương;
– Trương Minh Đức – Đại diện Việt Tân tại địa phương.
Báo cáo cuối cùng của Quốc hội sau đó dẫn bằng chứng của Việt Tân về bốn lĩnh vực nhân quyền tại Việt Nam: Bắt giữ tùy tiện, tự do ngôn luận và tự do biểu đạt, tự do tôn giáo, và quyền của công nhân lao động.
Bộ Ngoại giao và Thương mại cũng từng chủ động viết thư cho Việt Tân cùng Amnesty International Australia, Human Rights Council of Australia, International Commission of Jurists và các NGO khác trước các kỳ Đối thoại Nhân quyền Úc-Việt (Australia–Vietnam Human Rights Dialogue) để mời cung cấp thông tin.
Không chỉ Quốc hội tiếp nhận các phiên điều trần có sự tham dự của Việt Tân, Bộ Ngoại giao Úc cũng từng coi Việt Tân là một trong các NGOs/stakeholders để tham vấn trước phiên đối thoại nhân quyền với Việt Nam.
Năm 2016, MP Chris Hayes, khi đó là Chief Opposition Whip và là nghị sĩ Fowler, nói trước Hạ Nghị Viện Liên bang Úc (House of Representatives) rằng ông đã tham dự lễ Ngày Nhân Quyền Quốc Tế tại Cabramatta do Việt Tân tổ chức. Ông sử dụng bài phát biểu để nói về tình trạng nhân quyền xuống cấp tại Việt Nam và trường hợp các nhà hoạt động bị giam giữ.
Và gần đây năm 2019, trong vụ nhà cầm quyền Việt Nam bắt giữ ông Châu Văn Khảm, một công dân Úc gốc Việt, chính phủ Úc dù cũng có quan hệ chiến lược với Việt Nam, nhưng vẫn không tiếp nhận cách dán nhãn “khủng bố” của Việt Nam.
DFAT ghi nhận vụ việc và gọi đó là cáo buộc của Chính phủ Việt Nam, thay vì tự mình gọi ông Khảm hoặc Việt Tân là khủng bố. Ông Khảm được chuyển về Úc theo cơ chế international prisoner transfer và được trả tự do tháng 7/2023.
Như thế có thể thấy rõ, Úc không tiếp nhận cách định danh Việt Tân của Chính phủ Việt Nam như một tổ chức khủng bố. Trong tài liệu chính thức, Bộ Ngoại giao Úc mô tả Việt Tân là một tổ chức hải ngoại vận động cho dân chủ đa đảng, hoạt động hợp pháp tại Úc; Quốc hội Úc nhiều lần tiếp nhận đại diện Việt Tân trong các tiến trình tham vấn về nhân quyền và sự can thiệp nước ngoài (foreign interference). (V/T)
Thông Nguyễn
