Thư Gửi UNODC: Công Ước Hà Nội về Tội Phạm Mạng

July 23, 2025July 23, 2025

Secretariat, UN Cybercrime Convention
United Nations Office on Drugs and Crime (UNODC)

Date: 17 July 2025
Subject: Urgent Human Rights Concerns Regarding the UN Cybercrime Convention

Dear Secretariat of the UN Cybercrime Convention,

We write on behalf of the Alliance for Vietnam’s Democracy to express urgent concerns regarding the current text of the UN Convention on Cybercrime, adopted under General Assembly resolution 79/243 and scheduled to open for signature in October 2025 in Hanoi.

While we recognize the importance of coordinated global action to combat cybercrime, we are deeply concerned that the Convention, in its present form, risks undermining fundamental rights and international legal norms—particularly freedom of expression, privacy, due process, and the safety of human rights defenders and civil society actors. These risks are especially grave in the context of authoritarian governments such as the Socialist Republic of Vietnam, where existing domestic cyber laws have already been weaponized to silence peaceful dissent.

As detailed in the attached Comparative Analysis, the Convention suffers from vague definitions, expansive procedural powers, and a lack of binding human rights safeguards. We are especially concerned about:

Article 35, which requires States to cooperate on any “serious crime” involving electronic evidence—regardless of whether the offense is cyber-specific. This opens the door to mutual legal assistance requests for vaguely defined crimes such as “propaganda against the state,” a charge frequently used by Vietnam to target bloggers, journalists, and critics.
Article 22, which supports extraterritorial jurisdiction based on the “passive personality” principle. This may allow States to claim authority over online content published abroad, effectively criminalizing peaceful expression beyond their borders.
The absence of oversight and remedy mechanisms: There is no independent review body, no obligation to notify individuals affected by surveillance or cooperation requests, and no pathway to contest abuses—leaving journalists, diaspora activists, and political exiles vulnerable to transnational repression.

Vietnam’s 2018 Cybersecurity Law already compels private companies to hand over user data and remove content based on vague, politically driven criteria. This law is enforced by the Ministry of Public Security and the military’s Force 47. If the UN Convention is implemented without safeguards, it will legitimize this repressive model at the international level.

As noted in our analysis:

“The convergence of Vietnam’s approach with a permissive international treaty will usher in a more illiberal cyber order, where the lines between genuine cybercrime and political dissent are increasingly blurred—both in Vietnam and beyond.”

We respectfully urge UNODC, as the Convention’s Secretariat, to consider the following recommendations:

Incorporate binding human rights safeguards into the Convention or its implementation framework, including protection for freedom of expression, privacy, and procedural fairness;
Support the development of an optional protocol or interpretive guidelines that clearly delineate limits on cross-border cooperation in politically motivated cases;
Encourage Member States to submit interpretive declarations excluding cooperation on vague offenses that criminalize peaceful speech;
Ensure transparency and civil society participation in the Convention’s implementation process, especially in monitoring early patterns of misuse;
Facilitate an expert consultation or dialogue on digital rights and due process protections under the Convention’s framework.

We believe UNODC has a unique role in ensuring that international cooperation against cybercrime is not misused to suppress civil society or restrict civic space. We stand ready to provide further documentation and expert briefings at your request. We would also welcome the opportunity to participate in any multistakeholder consultations the Secretariat may convene on this matter.

Thank you for your attention and for your ongoing work in promoting responsible, rights-respecting cyber governance.

With sincere regards,

Alliance for Vietnam’s Democracy

[bản dịch]

Ban Thư ký Công Ước LHQ về Tội Phạm Mạng
Văn phòng Liên Hiệp Quốc về Chống Ma Túy và Tội Phạm (UNODC)

Ngày: 17 tháng 7 năm 2025
V/v: Quan ngại khẩn cấp về nhân quyền đối với Công Ước LHQ về Tội Phạm Mạng

Kính gửi Ban Thư ký Công Ước LHQ về Tội Phạm Mạng,

Chúng tôi, đại diện cho Liên Minh Vì Dân Chủ Cho Việt Nam, trân trọng gửi thư này để bày tỏ những quan ngại khẩn cấp liên quan đến nội dung hiện hành của Công Ước LHQ về Tội Phạm Mạng, được thông qua theo Nghị quyết Đại Hội Đồng số 79/243 và dự kiến sẽ được mở ký vào tháng 10 năm 2025 tại Hà Nội.

Mặc dù chúng tôi hoàn toàn ủng hộ nhu cầu hợp tác toàn cầu nhằm chống lại tội phạm mạng, chúng tôi đặc biệt quan ngại rằng Công Ước này—nếu được thực thi dưới hình thức hiện nay—sẽ gây phương hại nghiêm trọng đến các quyền căn bản và chuẩn mực pháp lý quốc tế, đặc biệt là các quyền tự do ngôn luận, quyền riêng tư, quyền được xét xử công bằng, cũng như sự an toàn của các nhà bảo vệ nhân quyền và thành viên xã hội dân sự. Những nguy cơ này càng nghiêm trọng hơn trong bối cảnh các nhà cầm quyền độc đoán như Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam đã và đang lợi dụng luật an ninh mạng trong nước để đàn áp những tiếng nói bất đồng chính kiến.

Như được trình bày trong Bản Phân Tích So Sánh đính kèm, Công Ước đang tồn tại các vấn đề như: khái niệm mơ hồ, trao quyền thủ tục quá bao quát, và thiếu các cơ chế bảo đảm nhân quyền mang tính ràng buộc. Chúng tôi đặc biệt lo ngại về các nội dung sau:

Điều 35, yêu cầu các quốc gia hợp tác trong mọi vụ án bị coi là “tội phạm nghiêm trọng” nếu có liên quan đến bằng chứng điện tử—dù không phải là tội phạm mạng. Điều này tạo điều kiện để các quốc gia như Việt Nam vận dụng cơ chế hợp tác quốc tế nhằm truy cứu những tội danh mơ hồ như “tuyên truyền chống nhà nước,” vốn thường xuyên được sử dụng để bịt miệng các blogger, nhà báo và người bất đồng chính kiến.
Điều 22, cho phép mở rộng thẩm quyền ngoài lãnh thổ dựa trên nguyên tắc “cá nhân bị động”, theo đó một quốc gia có thể khởi tố nội dung trực tuyến được đăng từ nước ngoài nếu cho rằng nó ảnh hưởng đến công dân của họ. Điều này tạo tiền lệ nguy hiểm cho việc hình sự hóa phát biểu ôn hòa ở phạm vi toàn cầu.
Thiếu cơ chế giám sát và khiếu nại: Công ước không thiết lập cơ quan giám sát độc lập, không yêu cầu thông báo cho cá nhân bị ảnh hưởng, và cũng không có cơ chế phản kháng hiệu quả—đặt các nhà báo, nhà hoạt động lưu vong và các cộng đồng bị áp bức vào nguy cơ bị đàn áp xuyên quốc gia.

Luật An ninh mạng năm 2018 của Việt Nam đã buộc các công ty công nghệ phải cung cấp dữ liệu người dùng và gỡ bỏ nội dung theo những tiêu chí đầy tính chính trị và mơ hồ. Luật này được thi hành bởi Bộ Công an và lực lượng 47 của quân đội. Nếu Công Ước của LHQ không có rào chắn nhân quyền rõ ràng, mô hình đàn áp này sẽ được hợp pháp hóa và phổ biến trên phạm vi toàn cầu.

Như được ghi rõ trong bản phân tích:

“Việc hội tụ giữa cách tiếp cận của Việt Nam và một công ước quốc tế dễ bị lạm dụng có thể dẫn đến sự hình thành một trật tự mạng phản tự do, nơi ranh giới giữa tội phạm mạng thực sự và tiếng nói bất đồng chính kiến ngày càng bị xóa nhòa – không chỉ ở Việt Nam mà còn vượt ra trên toàn thế giới.”

Chúng tôi trân trọng đề nghị UNODC, với vai trò là Ban Thư Ký của Công Ước, xem xét các khuyến nghị sau đây:

Kết hợp các điều khoản bảo vệ nhân quyền mang tính ràng buộc vào Công Ước hoặc khung thực thi, bao gồm quyền tự do biểu đạt, quyền riêng tư, và các bảo đảm về thủ tục pháp lý công bằng;
Hỗ trợ bổ sung một nghị định thư hoặc hướng dẫn giải thích, làm rõ giới hạn hợp tác xuyên quốc gia trong các vụ án mang động cơ chính trị;
Khuyến khích các quốc gia thành viên đưa ra tuyên bố giải thích, nhằm từ chối hợp tác trong các vụ án có tội danh mơ hồ với mục tiêu hình sự hóa phát biểu ôn hòa;
Bảo đảm tính minh bạch và sự tham gia của xã hội dân sự trong quá trình thực thi Công Ước, đặc biệt là trong việc giám sát sớm các trường hợp bị lạm dụng;
Tổ chức tham vấn chuyên gia hoặc đối thoại đa phương, nhằm thảo luận các biện pháp bảo vệ quyền kỹ thuật số và thủ tục pháp lý trong khuôn khổ Công Ước.

Chúng tôi tin rằng UNODC có vai trò quan trọng đặc biệt trong việc bảo đảm rằng hợp tác quốc tế chống tội phạm mạng không bị lạm dụng để đàn áp xã hội dân sự hoặc thu hẹp không gian dân chủ.

Chúng tôi sẵn sàng cung cấp thêm tài liệu, hồ sơ, và tổ chức các buổi thuyết trình nếu được yêu cầu. Chúng tôi cũng hoan nghênh cơ hội tham gia bất kỳ cuộc tham vấn nào do Ban Thư ký triệu tập liên quan đến vấn đề này.

Xin chân thành cảm ơn sự quan tâm và nỗ lực của quý vị trong việc xây dựng một khuôn khổ điều hợp mạng toàn cầu tôn trọng các giá trị nhân quyền.

Trân trọng,

Liên Minh Vì Dân Chủ Cho Việt Nam