Các thượng nghị sĩ Tự do tuyên bố sai rằng Úc chưa bao giờ đánh thuế lên lợi nhuận chưa thực hiện
Matthew Elmas
Ngày 08 tháng 7 năm 2025
NHỮNG GÌ ĐÃ ĐƯỢC TUYÊN BỐ
Chưa bao giờ có một loại thuế nào đối với lợi nhuận chưa thực hiện trong lịch sử nước Úc.
PHÁN QUYẾT CỦA CHÚNG TÔI
Sai. Các chuyên gia cho biết hiện tại, và trong lịch sử, đã có thuế đối với lợi nhuận chưa thực hiện.

AAP FactCheck – Các thượng nghị sĩ Đảng Tự do đang tuyên bố sai rằng chưa bao giờ có thuế đối với lợi nhuận chưa thực hiện hoặc “lợi nhuận trên giấy tờ” trong lịch sử Úc.
Các chuyên gia cho AAP FactCheck biết rằng có các loại thuế bao gồm cả lợi nhuận chưa thực hiện, bao gồm thuế đất từ các bang hiện tại, và lịch sử bởi Chính phủ Liên bang.
Thượng nghị sĩ Tự do Andrew Bragg1 đã đưa ra tuyên bố này trên Sky News vào tháng 5 năm 2025 như một phần của lập luận chống lại những thay đổi mà Đảng Lao động đề xuất về thuế hưu bổng.
Liên đảng phản đối kế hoạch của chính phủ Albanese2 tăng thuế trên thu nhập từ tiền hưu bổng cho các tài khoản có giá trị trên 3 triệu đô la, bao gồm cả lợi nhuận chưa thực hiện.
Lợi nhuận chưa thực hiện là lợi nhuận trên giấy tờ, phản ánh sự gia tăng trong việc định giá một tài sản chưa được thanh lý (bán), bao gồm những thứ như bất động sản và cổ phiếu.
“Chúng tôi chưa bao giờ có một loại thuế trong lịch sử nước Úc đối với tiền không thực sự tồn tại,” Thượng nghị sĩ Bragg nói.
“Nhiều trong số những lợi nhuận này sẽ chỉ là lợi nhuận trên giấy tờ, có thể tồn tại trong một năm và biến mất trong năm tiếp theo. Đó là một khái niệm rất không công bằng.”
Thượng nghị sĩ Tự do Jane Hume đã đưa ra một tuyên bố tương tự vào tháng 5 năm 2025, được báo cáo bởi Sky News3.
“Trước đây, chúng tôi chưa bao giờ có thuế đối với lợi nhuận vốn chưa thực hiện,” Thượng nghị sĩ Hume nói.

Miranda Stewart4, một chuyên gia về luật thuế tại Đại học Melbourne, cho biết Úc có một lịch sử dài trong việc đánh thuế giá trị của tài sản nắm giữ mà không cần phải bán chúng.
Điều đó bao gồm thuế đất, hiện đang được áp dụng ở cấp tiểu bang ở Queensland5, New South Wales6, Victoria7, Tasmania8 và South Australia9.
Từ năm 1910 đến năm 1953, chính phủ liên bang cũng đã áp dụng một loại thuế trên giá trị của “đất chưa cải tạo”10, thường ý nói là những mảnh đất trống không được phát triển, và có thể bao gồm một lô đất dân cư không có nhà ở nào có thể sinhsống được.
“Đây thực sự là một số loại thuế đơn giản nhất của chúng tôi, và chúng yêu cầu định giá tài sản mỗi năm,” Giáo sư Stewart nói với AAP FactCheck.
“Căn cứ thuế trên một giá trị mà tài sản chưa được ‘hiện thực hóa’ hoặc được bán ra, không phải là điều mới mẻ.”
Thượng nghị sĩ Hume không trả lời yêu cầu cung cấp bằng chứng để chứng minh cho tuyên bố đó.
Thượng nghị sĩ Bragg đã nói với AAP FactCheck rằng với tư cách là một chính trị gia liên bang, tuyên bố của ông về thuế trong lịch sử nước Úc liên quan đến luật pháp Liên bang, không phải luật tiểu bang.
Thượng nghị sĩ Bragg cũng lập luận rằng giá trị đất đai đã luôn luôn tăng lên trong suốt lịch sử, điều này “làm cho vấn đề trở nên phức tạp” về việc liệu thuế đất có phải là đánh trên một khoản lợi nhuận chưa thực hiện hay không.
“Biết rằng giá trị của đất (và tài sản) sẽ tăng lên khiến thuế đất trở thành một đề xuất hợp lý hơn nhiều,” Thượng nghị sĩ Bragg nói.
“Các chủ sở hữu đất và chủ sở hữu nhà có thể thực hiện các sắp xếp tài chính cần thiết, cho dù là tiết kiệm, tăng thu nhập, hoặc thực sự vay mượn dựa trên giá trị gia tăng của tài sản, để tài trợ cho việc đánh thuế.”

Chứng cứ thống kê11 cho thấy giá đất đã luôn luôn tăng lên trong suốt lịch sử nước Úc, nhưng Giáo sư Stewart cho biết điều này không thay đổi những gì đang bị đánh thuế.
“Bà ấy nói: ‘Đó vẫn là một loại thuế trên giá trị chưa thực hiện (tăng lên),”
“Không cần phải bán tài sản, chủ sở hữu vẫn cần tìm nguồn tiền mặt khác để trả thuế.”
Michael Dirkis12, một chuyên gia về luật thuế tại Đại học Sydney, cho biết thuế đất được áp dụng trên giá trị của đất thay vì nhắm vào các khoản lợi nhuận chưa thực hiện một cách rõ ràng.
Nhưng lợi nhuận chưa thực hiện được ghi nhận vì thuế dựa trên giá trị tài sản, ông giải thích.
“Sự gia tăng giá trị đó phải chịu thuế, nhưng ở mức độ đánh giá, không phải ở mức độ kiếm được thu nhập,” Giáo sư Dirkis nói với AAP FactCheck.
“Có những khoản lợi nhuận chưa được hiện thực hóa qua quá trình đánh giá đó.”
Giáo sư Dirkis cũng chỉ ra thuế đất của chính phủ liên bang trong thời gian từ năm 1910 đến 1953, bao gồm cả lợi nhuận chưa thực hiện.
Chris Evans13, một chuyên gia về thuế tại Đại học NSW, đã nói với AAP FactCheck rằng Chính phủ Liên bang cũng đã đánh thuế lên các khoản lãi chưa thực hiện ngoài thuế đất.
Ông giải thích rằng chế độ Thuế Lợi nhuận Vốn (Capital Gains Tax – CGT) bao gồm các khoản lợi chưa thực hiện trong trường hợp một cá nhân hoặc công ty rời khỏi chế độ thuế của Úc.
Khi cá nhân hoặc công ty không còn là cư dân Úc, họ được coi là đã giải quyết tài sản phát sinh CGT với giá trị thị trường tại thời điểm đó.

“Có một ‘thuế thoát’ đối với người đó dựa trên lợi nhuận vốn chưa thực hiện,” Giáo sư Evans nói, đồng thời cho biết rằng các cá nhân có thể tránh điều này nếu họ coi tài sản chịu thuế của mình vẫn “trong mạng thuế của Úc cho đến khi họ cuối cùng bán tài sản”.
Tuy nhiên, các công ty “không có sự lựa chọn nào như vậy”, ông nói, và phải chịu thuế trên các khoản lãi chưa thực hiện.
“Tôi e rằng Andrew Bragg không đúng trong khẳng định của mình,” Giáo sư Evans nói.
Một phát ngôn viên của Bộ Tài chính đã nói với AAP FactCheck rằng có nhiều ví dụ về thuế trên lợi nhuận chưa thực hiện ở Úc, bao gồm các quy tắc CGT mà Giáo sư Evans đã chỉ ra và thuế đất ở cấp tiểu bang.
Một ví dụ khác là các quy tắc về việc đánh thuế các dàn xếp tài chính đối với các quỹ hưu trí lớn, cho phép thuế được áp dụng trên cơ sở “tích lũy” thay vì trên cơ sở “thực hiện”.
Giáo sư Stewart cho biết các quy tắc áp dụng cho quỹ siêu với tài sản từ $100 triệu đô la trở lên.
“Các quy tắc này mang lại lợi nhuận/thua lỗ từ các dàn xếp tài chính dựa trên ‘tỷ lệ lợi nhuận được coi là’ trên tài sản, ngay cả khi số tiền chưa được chi trả,” bà ấy giải thích.
Giáo sư Stewart cho biết rằng mặc dù không phải là điều thường gặp khi có các phương pháp “giá trị thị trường hoặc lợi nhuận chưa thực hiện” trong luật thuế, nhưng đó vẫn là điều mà nước Úc có kinh nghiệm.
AAP FactCheck là một thành viên được công nhận của Mạng lưới Kiểm chứng Thông tin Quốc tế. Để cập nhật các thông tin kiểm chứng mới nhất của chúng tôi, hãy theo dõi chúng tôi trên Facebook, Instagram, Threads, X, BlueSky, TikTok và YouTube. (AAP)
