[Đẩy Lùi NQ23] Nghị Quyết 23 của Đảng Cộng Sản: Cơ hội triệt phá các đường dây đặc công nằm vùng
• Cách nào và một số ví dụ tiêu biểu
Ts. Nguyễn Đình Thắng
Ngày 12 tháng 8, 2026
Ngày 2 tháng 8 vừa qua, Đảng Cộng Sản Việt Nam ban hành Nghị Quyết 23-NQ/TW, thay thế Nghị Quyết 36-NQ/TW. Đấy là “cơ hội vàng” để người Việt ở hải ngoại khai dụng thế thượng phong trên “sân chơi” của các quốc gia sở tại nơi mình sinh sống. Nơi đó có luật pháp công minh mà chế độ quen dùng luật rừng dễ vấp ngã. Vấn đề là chúng ta phải nắm vững luật chơi và sắp xếp đội hình để làm chủ tình thế.
Dưới đây là 3 ví dụ điển hình về khai dụng luật Hoa Kỳ. Các quốc gia dân chủ khác cũng có những luật tương tự.
Luật FARA
Luật Foreign Agents Registration Act (FARA), ban hành năm 1938, bắt buộc các cá nhân hoặc nhóm phải đăng ký với Bộ Tư Pháp nếu hoạt động chính trị, vận động, hoặc quan hệ công chúng phục vụ cho chính quyền, đảng phái, hoặc chủ thể nước ngoài. Họ phải công khai hoá mọi hoạt động, nguồn tài trợ và quan hệ với nước ngoài.
Các điều khoản dưới đây của Nghị Quyết 23 rõ ràng cho thấy những người cộng tác nằm lọt trong nội hàm của Luật FARA:
- “tạo thuận lợi để người Việt Nam ở nước ngoài… trở thành thành viên của một số tổ chức chính trị – xã hội ở trong nước”;
- “phát huy vai trò ‘đại sứ văn hoá”, ‘đại sứ hữu nghị’”;
- “tạo điều kiện thuận lợi để người Việt Nam ở nước ngoài thông tin, tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước”;
- “bố trí kinh phí từ ngân sách nhà nước… để thực hiện hiệu quả công tác người Việt Nam ở nước ngoài”.
Quyết Định 1334/QD-TTg đã khơi mào việc sử dụng đặc công ở hải ngoại:
- “Củng cố, phát triển các hội đoàn chuyên gia, trí thức, doanh nhân NVNONN [người Việt Nam ở nước ngoài] làm nòng cốt, dẫn dắt sự phát triển của cộng đồng ở sở tại.
- “Thành lập Trung tâm Văn hoá – Giáo dục Việt Nam ở nước ngoài”.
- “Phát hiện, vận động và bổ nhiệm các cá nhân NVNONN tiêu biểu làm Đại sứ Du lịch Việt Nam.”
Tuy nhiện NQ23 đã lộ liễu hơn: cài đặt đặc công để tuyên truyền và phục vụ chủ trương của Đảng Cộng Sản Việt Nam, tiếp tay thi hành chính sách, phát luật nhà nước cộng sản Việt Nam.
Những ai sinh sống ở Hoa Kỳ, kể cả công dân Hoa Kỳ, hoặc cán bộ nổi và chìm được gửi từ Việt Nam sang Hoa Kỳ thực hiện NQ23 đều phải tuân thủ luật FARA. Ai vi phạm có thể bị phạt tù lên đến 5 năm hoặc/và phạt tiền lên đến 250,000 Mỹ kim.
Với NQ23, luật FARA có thể áp dụng ngay cho các trường hợp như:
- Ông Huỳnh Long Vân, chính thức đại diện Chi Phái Cao Đài 1997 ở Hải Ngoại có văn phòng tại Orange County, California.
- Hòa Thượng Thích Đức Tuấn, Ủy Viên Ủy Ban Trung Ương Mặt Trận Tổ Quốc Việt Nam, Phó Trưởng Ban Phật Giáo Quốc Tế Trung Ương GHPGVN (phụ trách khu vực Bắc Mỹ), và Trưởng Ban Trị Sự GHPGVN tại châu Mỹ, trụ trì Chùa Pháp Vương ở Milipitas, California.
- Ông Trần Đình Thắng, Chủ Tịch Viện Văn Hoá Giáo Dục Việt Nam tại New York (IVCE) và là Ủy viên Ủy Ban Trung Ương Mặt Trận Tổ Quốc Việt Nam trong hai khóa liên tiếp (2014–2019 và 2019–2024).
- Hiệp Hội Doanh Nhân Việt Nam ở Nước Ngoài (Business Association of Overseas Vietnamese, BAOOV) do Bộ goại Giao Việt Nam chỉ đạo thành lập năm 2009. Ông Phạm Nhật Vượng là chủ tịch tiên khởi. Ông David Dương là chủ tịch chi nhánh ở Hoa Kỳ.
Luật FSIA
Luật Foreign Sovereign Immunities Act of 1976 (FSIA), ban hành năm 1976, miễn trừ cho các viên chức, gới chức và cơ quan chính quyền nước ngoài không bị kiện thưa dân sự, trừ khi họ có hoạt động thương mại hoặc gây thiệt hại tài chánh trực tiếp cho cá nhân hay tổ chức Hoa Kỳ trên lãnh thổ Hoa Kỳ. Luật này tuân thủ quy ước quốc tế là công dân của một quốc gia không thể kiện một cơ quan hoặc giới chức chính quyền ngoại quốc.
Tháng 4 nâm 2023, BPSOS cùng với nhiều nguyên đơn đồng khởi kiện VTV về hành vi mạ lị. VTV tuy lúc ấy là cơ quan của nhà nước Việt Nam nhưng có hoạt động mang tính cách thương mại ở Hoa Kỳ cho nên không được miễn trừ trách nhiệm. Thông tin rằng vụ kiện này bị tòa án huỷ là tin thất thiệt. Phía nhà nước Việt Nam đã trì hoãn việc trao trát tòa theo Công Ước The Hague mà Việt Nam và Hoa Kỳ đều là quốc gia thành viên. Ngày 31 tháng 7 vừa qua, toà án gia hạn cho nhà nước Việt Nam đến ngày 11 tháng 3 năm 2027 để thực thi việc trao trát tòa cho VTV.
Gần đây, VTV cùng với VOV và VNA được chuyển giao cho Đảng Cộng Sản Việt Nam quản lý, không còn là cơ quan nhà nước, và đương nhiên không được hưởng quyền miễn trừ của luật FSIA. Nói cách khác, các tổ chức hoặc cá nhân ở Hoa Kỳ từ nay tha hồ kiện 3 cơ quan truyền thông này nếu bị xúc phạm.
Hiện có một vụ kiện lạ tại toà Liên Bang khu vực thủ đô Hoa Kỳ do một cựu quân nhân Hoa Kỳ kiện Ông Tô Lâm, hàng loạt quan chức Việt Nam cũng như một đặc công của họ là công dân Hoa Kỳ về hành vi bắt cóc, tra tấn, đầu độc và khủng bố ở Việt Nam và tiếp theo là các hành vi đe dọa thủ tiêu đương sự hoặc hãm hại thân nhân của đương sự ở Hoa Kỳ. Một lý lẽ được đưa ra là nhiều trong số các nhân vật bị kiện không hành động trong chức năng là giới chức chính quyền mà trong tư cách cá nhân nên không được miễn trừ. Nếu đơn kiện này tiến triển đến giai đoạn lấy cung thì sẽ xảy ra 2 tình huống. Để được miễn trừ, các bị đơn cần xác định rằng mình hành xử trong chức năng nhà nước, nghĩa là thừa nhận rằng các hành vi bắt cóc, tra tấn, đầu độc, khủng bố nếu có thì đó là theo chỉ thị của nhà nước Việt Nam. Hoặc, để tránh tiếng cho nhà nước, họ xác nhận là hành động trong tư cách cá nhân và không được miễn trừ.
Ai muốn truy cứu có thể lấy thông tin trực tiếp từ tòa án, hồ sơ số 1:25-cv-03226-CJN tại: https://www.pacermonitor.com/case/60178514/DOE_v_SOCIALIST_REPUBLIC_OF_VIETNAM_et_al hoặc liên lạc bpsos@bpsos.org.
Luật INA
Luật Immigration and Naturalization Act (INA), ban hành năm 1952, cấm nhập cảnh di dân đối với những đảng viên, viên chức cộng sản và cấm visa ngắn hạn đối với những thủ phạm vi phạm nhân quyền nghiêm trọng. Đối với những người đã định cư Hoa Kỳ do giấu giếm lai lịch, Bộ Tư Pháp rút lại quy chế thường trú và có thể hủy quốc tịch trước khi trục xuất. Tháng 6 năm 2025, Ngoại Trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio ban lệnh xiết chặt điều khoản cấm nhập cảnh di dân đối với:
- Đảng viên cộng sản
- Quan chức phục vụ trong chế độ cộng sản kể cả không là đảng viên
- Sĩ quan trong quân đội cộng sản kể cả không là đảng viên
- Cán bộ điều hành của các doanh nghiệp nhà nước dưới chế độ cộng sản
- Nhân sự chủ chốt của các tổ chức bán chính phủ hoặc ngoại vi của đảng cộng sản (như Mặt Trận Tổ Quốc, Liên Hiệp các Tổ Chức Hữu Nghị Việt Nam, Liên Hiệp Hội Phụ Nữ Việt Nam, v.v.)
- Nhân sự của các tổ chức do chế độ cộng sản kiểm soát (như Đoàn Thanh Niên Hồ Chí Minh) và các tổ chức thuộc Mặt Trận Tổ Quốc
- Nhân sự của các tổ chức “phi chính phủ” bị nhà nước điều khiển làm trợ cụ cho chế độ cộng sản (như các tổ chức tôn giáo hoặc nguỵ tôn giáo kiểm soát bởi nhà nước), được mệnh danh là các tổ chức phi chính phủ do nhà nước tổ chức (government-organized non-governmental organizations, GONGO)
- Những người cổ súy chủ thuyết và ý thức hệ cộng sản hoặc đóng góp công, của, hiện vật cho đảng cộng sản
Tháng 4 năm 2026, theo chỉ thị của Ngoại Trưởng Marco Rubio, điều kiện cấm nhập cảnh vĩnh viễn không chỉ áp dụng cho kẻ trực tiếp đàn áp mà cho cả các cấp trên bị quy trách nhiệm, và lênh cấm áp dụng lên vợ, chồng, con và cha mẹ của đối tượng.
Một số trường hợp mà BPSOS đã khai dụng luật INA bao gồm:
- Ông Bùi Đình Thi đã bị tước thẻ xanh và trục xuất khỏi Hoa Kỳ
- Ông Nguyễn Quốc Dũng, thuộc Chi Phái Cao Đài 1997 đã có hồ sơ với Bộ Tư Pháp
- Ông Lê Trí Minh, trưởng nhóm VTV4 ở Hoa Kỳ, đã tự đưa vợ con về Việt Nam
- Ông Lê Ngọc Quang, cựu Giám Đốc VTV
- Ông Trần Ngọc Thảo tức Thượng Tọa Thích Nhật Từ của Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam
- Ông Trần Quốc Hiệp tức Đại Đức Thích Huệ Thuận của Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam
- Ông Nguyễn Đình Cấu, tức Hoà Thượng Thích Huệ Phước của Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam
BPSOS đã có nhiều bài viết về những cách khai dụng luật INA để cấm nhập cảnh hoặc trục xuất các đặc công nằm vùng trong cộng đồng người Việt ỏ Hoa Kỳ.
Cách khai dụng
Khác với luật Magnitsky, tương đối mới và chưa được áp dụng phổ biến, kể trên là các luật đã lâu đời và được ứng dụng thường xuyên. Chỉ có điều là người Việt ở Hoa Kỳ chưa mấy ai khai dụng nên còn lạ lẫm.
Muốn khai dụng thì phải tập trung và dài hơi. Chỉ cần một ít cá nhân, một hoặc vài tổ chức chọn đúng một đối tượng và thực hiện đầy đủ các thủ tục mà luật đòi hỏi. BPSOS sẵn sàng hướng dẫn và cung cấp những tài liệu mẫu. Sau một vài hồ sơ quý vị sẽ trở thành “chuyên gia”, không những tự thực hiện các hồ sơ sau đó mà còn có thể chỉ bày cho thêm nhiều nhóm khác.
Chẳng hạn, tháng 10 năm 2024, cộng đồng người Việt ở San Jose tổ chức biểu tình phản đối Hòa Thượng Thích Đức Tuấn, trụ trì Chùa Pháp Vương ở Milpitas, California, khi ông này ra mặt đón tiếp Thủ Tướng cộng sản Việt Nam Phạm Minh Chính. Nhưng không thể chỉ có biểu tình. Để nắm phần chủ động, cộng đồng người Việt ở San Jose nên truy thông tin nhân thân để báo cáo ông ta với cơ quan thực thi luật FARA, tại: https://www.justice.gov/nsd-fara/fara-enforcement.
Gần đây hơn, Nhóm Kết Nghĩa Tinh Thần Đoàn Kết Phật Giáo ra thông báo về Ông Nguyễn Đình Cấu tức Hoà Thượng Thích Huệ Phước, là Ủy viên Ủy Ban Trung Ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, tiếp tục trúng cử Đại Biểu Hội Đồng Nhân Dân Thành Phố Huế khóa IX, nhiệm kỳ 2026-2031. Trong hệ thống Phật giáo nhà nước, Ông ta là Ủy Viên Thường Trực Hội Đồng Trị Sự, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Hoằng Pháp Trung Ương, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Trị Sự GHPGVN thành phố Huế. Tin từ trong nước cho biết ông ta sắp trở lại Hoa Kỳ để “hoằng pháp” tại Chùa Vạn Hạnh ở Boston, tiểu bang Massachusetts. Hồ sơ về ông ta đã được chuyển đến bộ phận chịu trách nhiệm cấp visa của Hoa Kỳ ở Việt Nam. Nay chỉ cần một nhóm người ở Boston theo dõi sát chuyến đi “hoằng pháp” sắp đến của ông sư nhà nước này, đồng thời tìm hiểu và truy tông tích các nhân vật chủ chốt ở Chùa Vạn Hạnh vì rất có thể nhiều người trong số họ phải đăng ký theo luật FARA.
Sau 22 năm thực thi NQ36, Đảng Cộng Sản Việt Nam thấy đã đến lúc công khai sử dụng mạng lưới đặc công mà họ đã cài cắm vào các cộng đồng người Việt ở hải ngoại. Nhưng đây chính là sân nhà của những người Việt tị nạn cộng sản qua 3 thế hệ. Là công dân của các quốc gia sở tại, chúng ta cần khai dụng triệt để thế đứng chủ nhà và sở trường về luật pháp và chính sách quốc gia nơi cư trú để làm chủ cuộc chơi đã chuyển sang giai đoạn mới. (machsongmedia)
Bài liên quan:
BÁO ĐỘNG THÀNH VIÊN CỦA GIÁO HỘI PHẬT GIÁO NHÀ NƯỚC SẮP ĐẾN HOA KỲ
