VIDEO: Diễn Văn Của Đại Sứ Julie Turner Nhân Ngày Nhân Quyền Cho Việt Nam 2026
Đại Sứ Julie Turner
Quyền Phó Trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao phụ trách Vụ Dân chủ, Nhân quyền và Lao động.
Kính thưa quý vị,
Xin trân trọng kính chào tất cả quý vị. Cảm ơn quý vị đã cho tôi cơ hội được lên tiếng hôm nay tại Lễ Tưởng niệm Ngày Nhân Quyền Cho Việt Nam lần thứ 32. Tôi xin dành một khoảnh khắc để tri ân ban tổ chức đã quy tụ chúng ta tại đây trong suốt ba thập niên qua. Tôi cũng xin gửi lời chào trân trọng đến vị điều hợp viên đáng kính và các diễn giả đã chia sẻ những lời chứng hùng hồn với chúng ta hôm nay, cùng Dân biểu Brian Fitzpatrick và Dân biểu Derek Trần đã đồng bảo trợ cho buổi lễ tưởng niệm năm nay.
Xin cảm tạ tất cả quý vị.
Kính thưa các bạn, quý đồng sự và quý thành viên trong Cộng đồng Người Việt Hải Ngoại,
Thật là một vinh dự khi được đứng trước quý vị ngày hôm nay. Quý vị đã thể hiện lòng can đảm phi thường trên hành trình tìm kiếm tự do, và quý vị vẫn đang tiếp tục là những tiếng nói dõng dạc đấu tranh cho nhân quyền và các quyền tự do căn bản. Nhiều người có mặt trong hội trường này đang dấn thân làm việc bất chấp những hiểm nguy cho chính bản thân. Trong số đó có người bạn lâu năm của chúng ta, Tiến sĩ Nguyễn Đình Thắng, một công dân Hoa Kỳ đã bị nhà cầm quyền Việt Nam kết án khiếm diện với cáo buộc khủng bố. Sự kiên cường và lòng sắt son đối với tự do và nhân phẩm của quý vị thật đáng khâm phục. Quý vị nhắc nhở chúng tôi lý do tại sao Hoa Kỳ phải đứng lên bảo vệ những người đang khao khát tự do.
Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong việc cải thiện đời sống người dân, bao gồm việc giảm nghèo, mở rộng quyền tiếp cận giáo dục và cải thiện y tế. Những thành tựu này đều đáng được ghi nhận.
Ngoại trưởng Rubio đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thắt chặt hợp tác với Việt Nam trong các lĩnh vực then chốt như khoáng sản chiến lược và an ninh năng lượng, cũng như bày tỏ lòng biết ơn đối với sự hỗ trợ của Việt Nam với tư cách là thành viên sáng lập của Hội đồng Hòa bình. Hoa Kỳ cũng coi trọng mối quan hệ đối tác chiến lược toàn diện với Việt Nam.
Tuy nhiên, một mối quan hệ vững chắc phải được xây dựng trên sự trung thực, và chúng ta phải thành thực về những thách thức nhân quyền nghiêm trọng vẫn đang tồn tại ở Việt Nam. Tình bằng hữu thực sự đòi hỏi sự ngay thẳng, và Hoa Kỳ sẽ luôn lên tiếng rõ ràng về những mối quan ngại của chúng ta khi các quyền tự do căn bản bị đe dọa. Dưới sự lãnh đạo của Tổng thống Trump và sự chỉ đạo của Ngoại trưởng Rubio, Hoa Kỳ đã tái khẳng định cam kết bảo vệ các quyền tự do căn bản trên toàn cầu. Như Ngoại trưởng Rubio đã nhấn mạnh trong bài phát biểu trước báo giới vào tháng 12 năm 2025, chính sách ngoại giao cần phải bắt rễ từ lợi ích quốc gia của Hoa Kỳ, và việc bảo vệ nhân quyền là trọng tâm của sứ mệnh đó (chúng tôi nhấn mạnh).
Hồ sơ nhân quyền của Việt Nam là một điều vô cùng đáng quan ngại và chúng tôi mong muốn nhà cầm quyền phải có những cải thiện trong ba lãnh vực then chốt: quyền tự do ngôn luận, quyền tự do tôn giáo hay tín ngưỡng, và chấm dứt các hoạt động đàn áp xuyên quốc gia.
Chúng tôi vô cùng lo ngại trước việc nhà cầm quyền Việt Nam tiếp tục bóp nghẹt quyền tự do ngôn luận một cách tàn nhẫn, và họ đang chuẩn bị làm cho môi trường vốn dĩ hà khắc này trở nên tồi tệ hơn. Nhà cầm quyền duy trì sự kìm kẹp chặt chẽ đối với các không gian mạng, khiến các cá nhân và tổ chức ngày càng khó khăn hơn trong việc tường trình về tình trạng nhân quyền trên internet.
Họ đã lợi dụng luật an ninh mạng để mở rộng quyền hành, kiểm duyệt nội dung trực tuyến và ép buộc các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông phải theo dõi hoặc gỡ bỏ các nội dung bị quy kết là đe dọa an ninh quốc gia. Nhà cầm quyền cũng đã dàn dựng các cuộc tấn công nhắm vào các trang mạng bị coi là chỉ trích chế độ, tiến hành theo dõi các blogger bất đồng chính kiến, và hạn chế quyền truy cập vào các nền tảng mạng xã hội.
Các ký giả, các chức sắc tôn giáo, và ngay cả những người dân thường dám loan báo sự thật đều phải đối diện với sự sách nhiễu, giam giữ và tù đày dưới những điều khoản mơ hồ về an ninh quốc gia. Tôi đặc biệt quan ngại về sức khỏe và an nguy của nhà báo độc lập Lê Hữu Minh Tuấn, người có em gái là công dân Hoa Kỳ. Chúng tôi thúc giục nhà cầm quyền Việt Nam ban cho ông sự cứu xét nhân đạo để ông có thể tìm kiếm sự chăm sóc y tế cần thiết.
Các dự luật sắp tới được cho là sẽ càng thúc đẩy sự tự kiểm duyệt nặng nề hơn. Đầu năm nay, Bộ Công an đã công bố một dự luật nhằm thắt chặt thêm quyền kiểm soát đối với ngôn luận trên mạng, áp đặt các khoản tiền phạt cao gấp 10 lần so với trước đây và đưa ra các hình phạt hình sự đối với các nội dung do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra. Chúng tôi cũng đặc biệt quan ngại về dự luật tin giả, vốn sẽ yêu cầu các nhà cung cấp dịch vụ internet và mạng xã hội phải chủ động sàng lọc nội dung và có khả năng phải chia sẻ dữ liệu người dùng mà không qua một quy trình pháp lý minh bạch nào.
Những chính sách hà khắc này không chỉ gây hại cho công dân Việt Nam, mà còn trói buộc các công ty và tiếng nói của Hoa Kỳ. Những luật lệ an ninh mạng và quy định kiểm duyệt nội dung ngặt nghèo buộc các công ty công nghệ Hoa Kỳ phải tuân thủ yêu cầu kiểm duyệt, nếu không sẽ đối diện với nguy cơ bị cấm cửa tại thị trường Việt Nam. Những chính sách này bóp nghẹt sự đổi mới. Chúng ngăn cản sự lưu thông tự do của thông tin và phá hoại quyền tự do internet vốn là yếu tố cốt lõi để thành công trong Thế kỷ 21. Nhà cầm quyền cũng đã công bố kế hoạch chuyển giao các chức năng trọng yếu về kinh tế số và không gian mạng cho Bộ Công an, nhằm củng cố thêm ách cai trị.
Chính phủ Hoa Kỳ đương nhiệm tin tưởng sâu sắc vào sức mạnh của tự do ngôn luận. Chúng tôi đã hành động để bảo vệ quyền tự do ngôn luận của người dân Hoa Kỳ cả ở trong nước lẫn hải ngoại. Và chúng tôi sẽ tiếp tục tranh đấu cho quyền tự do căn bản này cho mọi người ở khắp mọi nơi, kể cả tại Việt Nam. Chúng tôi thúc giục nhà cầm quyền Việt Nam trả tự do cho tất cả những ai đang bị giam cầm oan sai chỉ vì thực thi quyền tự do ngôn luận (chúng tôi nhấn mạnh), để đáp ứng các nghĩa vụ quốc tế của họ, bao gồm việc bảo vệ tự do ngôn luận và tháo gỡ các sự kìm kẹp phi lý đối với báo chí và các nền tảng trực tuyến.
Tự do tôn giáo cũng là một mối quan ngại lớn đối với Hoa Kỳ tại Việt Nam. Việt Nam đã nằm trong Danh sách Theo dõi Đặc biệt của Hoa Kỳ về những vi phạm tự do tôn giáo nghiêm trọng kể từ năm 2022.
Nhà cầm quyền Việt Nam duy trì sự kiểm soát gắt gao đối với các sinh hoạt tôn giáo, và luật pháp của họ bao gồm những điều khoản mơ hồ nhằm hạn chế việc thực hành tự do tôn giáo nhân danh an ninh quốc gia và đoàn kết xã hội. Bản Phúc trình Thường niên năm 2026 của Ủy hội Tự do Tôn giáo Quốc tế Hoa Kỳ (USCIRF) đã nêu bật một số trường hợp giới chức Việt Nam đe dọa, sách nhiễu và giam giữ những người đấu tranh cho tự do tôn giáo.
Các tín hữu của các cộng đồng tôn giáo, bao gồm Cơ Đốc giáo, Phật giáo, và những người thực hành đức tin ngoài các cơ sở do nhà nước kiểm soát, đang phải đối diện với sự giám sát và sách nhiễu liên tục từ giới chức địa phương và trung ương. Trong một số trường hợp, các cơ sở thờ tự bị đóng cửa. Các vị lãnh đạo tinh thần bị bỏ tù. Các tín đồ thường xuyên bị ép buộc phải từ bỏ đức tin nếu không sẽ bị bắt giữ, buộc họ phải lựa chọn giữa đức tin hay quyền tự do của chính mình.
Hoa Kỳ tái khẳng định cam kết đối với tự do tôn giáo như một quyền bất khả xâm phạm. Chúng tôi tin rằng đức tin là yếu tố thiết yếu cho sự thăng hoa của con người và một xã hội tự do, và chúng tôi sẽ tiếp tục sát cánh cùng những ai đang phải đối diện với sự bức hại vì đức tin của họ (chúng tôi nhấn mạnh). Chúng tôi kêu gọi nhà cầm quyền Việt Nam thực hiện các bước đi nhằm giải quyết các mối quan ngại của chúng tôi về nhân quyền và bảo đảm mọi cá nhân được thực hành tôn giáo hay tín ngưỡng của mình mà không phải lo sợ bị trả thù.
Cuối cùng, việc nhà cầm quyền sẵn sàng vươn bàn tay nối dài ra ngoài biên giới để bịt miệng những người bất đồng chính kiến và đe dọa các cộng đồng hải ngoại là một điều đặc biệt đáng quan ngại. Việc sử dụng bạo lực đàn áp bên ngoài lãnh thổ, thường được gọi là đàn áp xuyên quốc gia hay TNR, đã vi phạm chủ quyền của các quốc gia khác và là điều hoàn toàn không thể chấp nhận được.
Giới chức Việt Nam đang leo thang việc sử dụng TNR thông qua các phiên tòa xét xử khiếm diện chớp nhoáng và việc ban hành Lệnh Truy nã Đỏ của Interpol nhằm cản trở việc đi lại của các công dân Hoa Kỳ cũng như các nhà hoạt động nhân quyền và tự do tôn giáo ở hải ngoại. Các thủ đoạn bao gồm thu hồi sổ thông hành, theo dõi, đe dọa, bắt cóc, và uy hiếp gia đình còn ở lại Việt Nam. Cũng có những báo cáo về các trường hợp các nhà hoạt động bị cưỡng bách hồi hương hoặc bị trục xuất từ các quốc gia khác theo yêu cầu của nhà cầm quyền Việt Nam, để rồi sau đó bị tống giam tại Việt Nam.
Tôi biết nhiều vị có mặt tại đây đã từng chia sẻ những trải nghiệm kinh hoàng và đã chứng kiến những hậu quả tiêu cực sâu rộng của TNR trong chính cuộc sống của quý vị, của các đồng sự và người thân trong gia đình. Xin để tôi nói rõ: Hoa Kỳ sẽ không dung thứ cho những nỗ lực của các chính quyền ngoại quốc nhằm đe dọa, sách nhiễu hoặc uy hiếp những người đang sinh sống trên lãnh thổ Hoa Kỳ. Chúng tôi sẽ bảo vệ quyền lợi của công dân Hoa Kỳ và cư dân của chúng tôi được tự do lên tiếng, được vận động cho sự thay đổi, và được sống mà không phải lo sợ sự trả thù từ các chế độ độc tài (chúng tôi nhấn mạnh).
Cuối cùng, trong khi chúng ta tưởng niệm Ngày Nhân Quyền Cho Việt Nam, chúng ta vinh danh những người đã chịu nhiều đau khổ vì đức tin của mình, những người vẫn đang chịu cảnh lao tù vì dám nói lên sự thật, và những người đang tiếp tục công cuộc đấu tranh cho tự do trên toàn cầu. Chúng tôi sát cánh cùng quý vị. Cảm ơn quý vị vì lòng can đảm, sự kiên cường và cam kết sắt đá đối với nhân quyền.
Cùng nhau, chúng ta sẽ tiếp tục công cuộc sinh tử này cho đến khi mọi người dân tại Việt Nam có thể được sống trong tự do và nhân phẩm (chúng tôi nhấn mạnh).
Xin trân trọng cảm ơn quý vị.
Đại Sứ Julie Turner
(Ngày Nhân Quyền Cho Việt Nam 11/05/2026)
