57 người tử vong: 60.000 người di cư Morocco tràn vào Tây Ban Nha
Khoảng 60.000 người di cư từ Morocco đã tràn vào vùng Ceuta của Tây Ban Nha chỉ trong một tuần, khiến ít nhất 57 người thiệt mạng. Khó khăn kinh tế, thông tin sai lệch trên mạng xã hội và những tranh cãi chính trị được cho là các nguyên nhân chính thúc đẩy làn sóng vượt biên chưa từng có này.
Đối với nhiều người trẻ Morocco, việc tìm đường sang Ceuta được xem là cơ hội để thay đổi cuộc sống.
Ayoub El Abyad, 16 tuổi, cho biết sau khi xem các video trên Instagram ghi lại cảnh người di cư vượt biên vào Ceuta, cậu cùng người em họ quyết định lên đường dù đang ở cách biên giới khoảng 12 giờ lái xe.
“Di cư là cách để có cuộc sống tốt đẹp hơn. Chúng tôi quyết định thử vận may và đặt niềm tin vào Chúa”, Ayoub nói với Reuters.
Theo giới chức Tây Ban Nha, khoảng 60.000 người đã từ Morocco vượt biên vào Ceuta chỉ trong một tuần, mức cao nhất trong lịch sử gần đây. Ít nhất 57 người đã thiệt mạng trong cuộc di cư.
Khó khăn kinh tế
Nhiều chuyên gia nhận định, nguyên nhân sâu xa của làn sóng di cư là tình trạng khó khăn kinh tế kéo dài tại Morocco. Cuối năm 2025, tình trạng nghèo đói, chất lượng dịch vụ công yếu kém và chi phí sinh hoạt tăng cao đã làm bùng phát các cuộc biểu tình tại nhiều địa phương. Theo số liệu chính thức, khoảng 25% thanh niên Morocco từ 15-24 tuổi không có việc làm, không đi học hoặc không tham gia đào tạo nghề.
Dounia Kherradi, một nhân viên phục vụ, cho biết mức lương hiện tại không đủ để chăm lo cho cha mẹ và con gái, khiến cô quyết định tìm kiếm cơ hội tại Tây Ban Nha.
Theo Tổ chức Hỗ trợ người tị nạn Tây Ban Nha (CEAR), thời điểm này biển khá lặng, giúp việc bơi hoặc sử dụng phương tiện nhỏ để vượt biên trở nên dễ dàng hơn.
Tin đồn trên mạng xã hội
Giới chức Tây Ban Nha cho rằng thông tin sai lệch trên mạng xã hội là nguyên nhân trực tiếp khiến số người vượt biên tăng đột biến. Sau phán quyết của Tòa án Tối cao Tây Ban Nha hồi đầu tháng 7 về việc không thể lập tức đẩy trả người di cư bị chặn trên biển khi tìm cách đến Ceuta hoặc Melilla, nhiều bài đăng trên mạng xã hội đã lan truyền thông tin rằng người di cư đến Tây Ban Nha bằng đường biển sẽ được phép ở lại.
Bộ Ngoại giao Tây Ban Nha khẳng định đây là thông tin không chính xác, nhấn mạnh phán quyết chỉ chấm dứt việc đẩy trả ngay lập tức, còn người di cư vẫn có thể bị hồi hương theo các thủ tục pháp lý hiện hành.
Thủ tướng Pedro Sanchez gọi làn sóng vượt biên là hành vi “xâm phạm chủ quyền Tây Ban Nha” và cam kết đẩy nhanh việc hồi hương, đồng thời xem xét sửa đổi luật nhập cư và tăng cường các biện pháp kiểm soát biên giới.
Nghi vấn về yếu tố chính trị
Một số nhà phân tích cho rằng không thể loại trừ khả năng Morocco đã nới lỏng kiểm soát biên giới. Làn sóng di cư lớn gần đây nhất vào năm 2021 cũng xảy ra trong bối cảnh quan hệ giữa Madrid và Rabat căng thẳng liên quan vấn đề Tây Sahara.
Dù quan hệ Madrid – Rabat đã được cải thiện sau khi Tây Ban Nha ủng hộ đề xuất của Morocco về quy chế tự trị cho vùng lãnh thổ tranh chấp Tây Sahara, một số chuyên gia cho rằng các động thái gần đây của Madrid có thể khiến Rabat không hài lòng. Một trong số đó là chuyến thăm Algeria của Thủ tướng Pedro Sanchez hồi đầu tháng. Algeria là nước ủng hộ Mặt trận Polisario, lực lượng đòi độc lập cho Tây Sahara. Bên cạnh đó, Quốc hội Tây Ban Nha cũng thông qua dự luật trao quốc tịch cho con cháu người Sahrawi, cộng đồng bản địa tại Tây Sahara.
Tuy nhiên, phía Morocco bác bỏ nhận định này. Ông Lahcen Haddad, Chủ tịch Ủy ban Quan hệ với Liên minh châu Âu của Quốc hội Morocco, cho rằng làn sóng vượt biên chủ yếu xuất phát từ thông tin sai lệch liên quan đến phán quyết của Tòa án Tối cao Tây Ban Nha.
Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Tây Ban Nha khẳng định quan hệ song phương với Morocco vẫn “rất tốt” và không bị ảnh hưởng bởi quan hệ giữa Madrid với Algeria. (T/H, 24H)
